Грециядан табылған қаңқаларды талдау қола дәуірінде жастардың жиі қоныс аударғанын көрсетті

Қола дәуірінде Грецияда ең алдымен жастар қоныс аударған.

Зерттеушілер археологтар Грецияның орталық және оңтүстік бөлігіндегі алты ескерткіштен тапқан 199 адамның қаңқасын талдап, қола дәуірінде қауымдар арасында көбіне жастар көшіп жүрген деген қорытындыға келді. Бұл зерттеу Еуропа тарихының алғашқы кезеңіндегі негізгі үдерістерді зерттеу үшін көне ДНК, изотоптық талдау, лингвистика және археология деректерін біріктіретін The Rise II еуропалық жобасының құрамына енді.

Зерттеушілер әр адамның балалық шағы қай жерде өткенін стронцийдің изотоптық талдауы арқылы анықтады. Адам стронцийді әдетте үйінің маңынан алатын су мен тағамнан қабылдайды, сондықтан оның қаңқасындағы стронцийдің изотоптық құрамы ол өскен жердің геологиясын көрсетеді. Ғалымдар бұл құрамды жерлеу орнының төңірегіндегі жердің изотоптық көрсеткіштерімен салыстырады. Көрсеткіштер сәйкес келмесе, зерттеушілер адам басқа жерде өскен деп тұжырымдайды.

Бұрын зерттеушілер туған қауымды көбіне әйелдер тастап кетеді деп жиі болжайтын, өйткені неке қиылғанда олар күйеуінің отбасына өтеді. Тарихшылар мұндай тәртіпті патрилокалдық деп атайды. Жаңа зерттеу зерттелген қауымдарда келімсек әйелдер мен ерлердің шамамен тең болғанын көрсетті. Яғни адамдарды қоныс аударуға, бәрібір, түрлі себептердің көптігі итермелеген.

Қола дәуірінің орта және соңғы кезеңіндегі зерттелген әрбір қауымда адамдардың 5–10%-ы басқа жерде өскен. Келімсектер қарапайым да, бай жабдықталған да қабірлерге жерленген, сондықтан зерттеушілер адамдар байлығы мен қоғамдық жағдайына қарамастан қоныс аударған деп есептейді. Зерттелген балалардың арасынан ғалымдар бірде-бір келімсекті таппаған, ал келімсек болып көбіне 30 жасқа дейінгі ересектер шыққан