Галереяның Злотников, Куприянов және басқа суретшілердің мұрасымен жұмысы

Бүгін «Сұхбаттар» айдарында өнертанушы, pop/off/art галереясының негізін қалаушы Сергей Поповпен галереяның суретшілер мұрасымен қалай жұмыс істейтіні туралы сөйлесеміз.

Мұрагерлер туралы

Қазіргі заман суретшілерінің мұрагерлерімен жұмыс белгілі бір дәрежеде суретшінің өзі қойған міндеттердің жалғасы болып табылады: үздік коллекцияларға сату, ірі мұражай көрмелері мен каталогтар, соның ішінде каталог-резоне. Мұның бәріне маңызды суретшілер, әдетте, өмірінде қол жеткізеді. Алайда кейде біреудің сатылымы жеткілікті, бірақ мұражай көрмелері жоқ, немесе каталогтар жеткілікті, бірақ нарық неге екені белгісіз мүлде қалыптаспаған. Себептері әртүрлі болуы мүмкін. Басты нәрсе: мұрагерлер жалпы алғанда тұрақты және орынды әрекет етсін, суретшінің нарығын «жауып» тастамасын, бірақ активті де ысырап етпесін. Біз суретшінің мұрасын ілгерілету міндеттерін бірлесіп талқылаймыз, алайда ілгерілету мәселелерін мұрагерлердің өздері алып, ал галерея сатуды және соған ілеспе әрекеттерді өзіне алатын жағдайлар да болады.

Мұра туралы

Мұралардың тағдырын талқылау ұрпақ ауысуының кең панорамасындағы шағын драмалардың бірі. Кеңес Одағында суретші ретінде қалыптасқандар жылдар өте келе мэтрге айналды, кейбіреулері ақыры «классик» атанды. Қалай болғанда да, бүгінгі күнге таяу уақытта кеткен дәуір өнерінің басым бөлігі не істеу керек екені белгісіз мұраға айналды. Бүгінде консенсус айтарлықтай анық айқындалды: негізінен бейресми өнер ортасынан шыққан есімдер қатары қалыптасқан, олардың кез келген туындысы едәуір қыруар ақша тұрады. Ең алдымен бұлар: Илья Кабаков, Иван Чуйков, Олег Целков, Владимир Янкилевский, Михаил Шварцман. Біз Янкилевскиймен 2009 жылға дейін жұмыс істедік және оның ілгерілеу траекториясы мен сол кездегі нарықты құру қаншалықты қиын болғанын жақсы еске аламыз.

Есімдер туралы

Қазір біз өмірінің соңғы жылдарында немесе онжылдықтарында айналысқан бірнеше автордың мұрасымен жұмысты жалғастырып келеміз: Николай Касаткин, Александр Панкин, Андрей Гросицкий, Михаил Рогинский. Бүгінде олардың өнері сөзсіз классика, туындылары ондаған мұражай коллекциясына енген, оларды жетекші коллекционерлер аңдып жүр.

Юрий Злотников туралы

Ерекше жағдай: Юрий Савельевич Злотниковтың мұрасы. Ол ұлы суретші, Кеңес Одағындағы нысансыз өнер тілін жасаушылардың бірі. 90-жылдарға қарай оны қазіргі заман өнерінің классиктерінің бірі деп қабылдады, бірақ ол нарыққа «берілуден» мүлде бас тартты. Мен онымен бұл тақырыпта көп әңгімелестім, бірақ оны көндіру пайдасыз болды. Злотников мұражай сатып алулары жеткілікті деп үзілді-кесілді талап етті: Третьяков галереясы мен Орыс мұражайы оның негізгі туындыларын сол кезде-ақ сатып алған болатын. Алайда соңғы жылдары ол немерелерін өз мұрасымен айналысуға дайындап жүргені белгілі болды. Галерея олармен Юрий Савельевич қайтыс болғаннан кейін бір жылдан соң келісімшарт жасасты және сол уақыттан бері біз оның туындыларының нарықта бұрын жетіспеушілігін түзету, сатылымның жоғары нәтижелеріне және тек Ресейде ғана емес, үздік коллекцияларда да болуына қол жеткізу үшін зор күш салып келеміз.

Куприянов туралы

Тағы бір стандартты емес жағдай: Владимир Куприяновтың мұрасы. Ол фотосуретпен жұмыс істеген беделді суретшілердің бірі және Родченко мектебінің негізін қалаушылардың бірі. Фотосурет әрқашан тираж, түпнұсқа баспа мәселесі, ал Куприянов жағдайында жиі фотоскульптура, бірегей объект жасау мәселесі де. Суретші қайтыс болғаннан кейін мұрагерлер өзара әрекеттестік туралы бірден келісе алмады. Бұл болмай тұрғанда авторлық құқықты сақтау мүмкін емес еді, өйткені ол бөлінбейді. Шын мәнінде, оның туындыларын көрмеге қоюға да, сатуға да болмады. Куприянов жағдайында күресуге тұратын нәрсе бар: оның ең танымал туындысы «Не отвержи мене от лица твоего» қазіргі орыс өнеріндегі ең қымбат фотосуретке айналды және XX ғасырдағы барлық отандық фотосурет үшін рекордты ұстап тұрды: $142,093.

Галереяның жұмысы туралы

Әр автор бойынша оның мұрасын дәл қалай дұрыс ілгерілету керек, оны қандай мұражайларда көрсету керек, қандай коллекционерлерге туындылар ұсыну керек, қандай каталогтарды жарияламақ болып дайындау керек екені туралы түсінік бар. Біздің негізгі міндетіміз: енді арамызда жоқ суретші өзінің туындылары арқылы тірі сияқты қабылданып, өнердегі ағымдағы үдерістерге қарқынды әсер етуін жалғастырып жатқандай болсын