Юкатандағы Аке қаласында саяси күйреуден кейін де бірнеше ғасыр майя тіршілігінің іздері табылды
Юкатан штатында саяси күйреуінен кейін де бірнеше жүз жыл бойы тұрғындары тастамаған майя қаласы табылды
Шамамен 900 жылы Акеде 19 мыңға дейін адам тұруы мүмкін еді. Келесі ғасырларда құрғақшылық, соғыстар мен зорлық-зомбылық бүкіл өңірде саяси дүмпулерге әкеліп, шамамен мың жыл бұрын қаланың саяси жүйесі ыдырады. Бұған дейін мұнан кейін тұрғындар Акеден кетті деп саналып келді, ал ертерек жазылған еңбектерде қала қажылық жасайтын орын ретінде сипатталған.
Қабырғамен қоршалған қала орталығының ішінен археологтар 96 аласа төбешік тапты, оларда ағаш бағаналардан тұрғызылған, төбесі сабанмен жабылған үйлер тұрған. Тұрғындар бұл үйлерді ескі алаңдардың, жолдар мен құлаған ғимараттардың үстіне салған. Төбешіктердің кемінде төрттен үш бөлігінің іргетасына қирап қалған ескерткіш құрылыстардың тастары қолданылған. Археологтар 17 төбешікте не олардың маңында қазба жұмыстарын жүргізіп, 1100-1550 жылдарға жататын қыш бұйымдар тапты. Бір қоқыс шұңқырындағы шөгінділер 1116 мен 1218 жылдар аралығына жатады. Қабаттар қоныс өмірінде айқын үзіліс болғанын көрсетпейді.
Кемінде 76 төбешік ортақ ашық аулалардың айналасында 12 топ құрайды, онда бірнеше ұрпақ туыстар бірге тұрған. Үйлердің жанынан зерттеушілер астау тастарды, сондай-ақ тас құралдарды, ыдыс сынықтарын, жануарлардың сүйектерін және иірімдік тастарды тапты. Бұл олжалар тұрғындардың тамақ әзірлегенін, тоқыма тоқығанын және үй шаруасын жүргізгенін көрсетеді, ал қираған қаланың қажылық қонысы болды деген нұсқа кез келген киелі жерге жай ғана табынуға келуді меңзер еді.
Аке тұрғындары діни өмірін де жалғастырған. Археологтар киелі орындарға ұқсайтын бес шағын құрылыс тапты. Олардың бірінде хош иісті зат түтететін қыш түтіктердің сынықтары мен шамамен 600 жылы жасалған оюлы ескерткіштің бір бөлігі жатыр еді. Олжалардың арасында сондай-ақ ыдыстар, жануарлар мүсіншелері және ескі ғимараттардың қалдықтарындағы жерлеу орны бар.
Зерттеу деректеріне қарағанда, қоныс саяси күйреуден емес, испан отаршыл билігінен жойылған. 1567 жылғы құжат Акені үндістер қауымы ретінде атауы мүмкін, бірақ кейінгі отаршыл құжаттарда қала енді кездеспейді. Сондықтан зерттеушілер испандықтар оның тұрғындарын 1567 мен 1580 жылдар аралығында күшпен көшірді деп болжайды. Бүгінде Акеде шамамен 350 адам тұрады
