Помпей орнындағы алғашқы қазба жұмыстарын Неаполь және Сицилия королі ІІІ Карл Бурбон 1748 жылғы сәуірде бастады
Шын мәнінде, бұл орын XVI ғасырдың соңында-ақ кездейсоқ табылған болатын: сәулетші Доменико Фонтана Чивита төбесінің астымен Сарно каналын қазып жатқанда кездестірген. Бірнеше жылдан кейін, 1713 жылы тарихқа құмар француз дворяны Эльбёф герцогына бірнеше сәтті жаңалық ашу кезегі келді: ол Везувийдің етегіндегі Портичиде вилла салуды ойлады. Қазба кезінде оның жұмысшылары мәрмәр сынықтары мен мүсіндері бар жерасты қабірін тапты. Рухтанған герцог еуропалық монархтардың алдында мақтанып қалды: бұл олжа он алты ғасыр бұрын, біздің заманымыздың 79 жылғы 24 қазандағы қасіретті күні Везувийдің күліне көміліп қалған атақты ежелгі Помпей қаласын ғана меңзей алатын еді.
Сол заманда, шамасы, әдетке айналғандай, герцог археологиялық олжаларды өзінің нағашысына, Савойялық Евгений ханзадаға, сондай-ақ Франция королі ХІV Людовикке ұсынды. Отыз бес жылдан кейін, ІІІ Карл тапсырған алғашқы қазба кезінде, дәлірек айтқанда 6 сәуірде, жұмысшылар гүлдер, жеміс-жидектер мен құстар бейнеленген керемет фреска тапты. Он күннен соң Құпиялар вилласының алғашқысы табылды: ол Помпейдегі ең танымалдарының бірі, ең алдымен табиғи көлемдегі фигуралармен безендірілген үлкен фрескасының арқасында. Сонымен қатар адам қаңқасы да қазып алынды.
Көбі ғимараттар мен қабырға суреттерінің көпшілігінің жақсы сақталғанына таңданды. Бір ақсүйектің жинағына енуі әбден мүмкін бұл олжалар абайлап шығарылып, Портичиде осы жағдайға арнайы ашылған мұражайда қойылды.
Он бес жылдан кейін маңызды жаңалық ақыры елді мекенді, яғни осы уақытқа дейін Чивита деп аталып келгенін, Помпей қаласы деп анықтауға мүмкіндік берді. Геркуланум қақпасының жанындағы жазуда шынында да: «Res publica Pompeia-norum» делінген.
XIX ғасырдың басында Неаполь королі Иоахим Мюраттың әйелі Каролина Бонапарт француз сәулетшісі Франсуа Мазуаның басшылығымен қазбаны қайта жандандырды. Соңғысы неғұрлым ұтымды тәсілінің арқасында зерттеуді едәуір алға жылжытты, көптеген жаңа нысанды, оның ішінде форумның бір бөлігін ашты. Сол кезден бері бірнеше метр лапиллимен, яғни шағын лава тастарымен, және күлмен көмілген қала Помпейді зерттеушілер ашуын жалғастыруда: бір кездері бай болған қаланың көптеген қирандысын қазып жатыр.
2024 жылы 2018 жылы табылған «Леда үйін» қазған археологтар ашық түсті керемет фрескаларды тапты, мысалы, «Алтын жүнді ұшып бара жатқан қошқардың жонындағы Фрикс» фрескасын. Бүгінде қалада қазба алаңы 66 гектарға жетті.
Алайда ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұралар тізіміне енген Помпей (1997 жылғы жағдай бойынша тізімге 44 гектар енгізілген) қауіпті шектен тыс туризмнен зардап шегуде: жыл сайын мұнда шамамен 4 миллион адам келеді. Дәл сондықтан өткен жылдан бері күніне 20 мың келушіге шектеу қойылды, бұл әйтсе де үрейлі түрде үлкен сан, сондай-ақ нысанды ғасырлар бойы қорғау мен сақтауды қамтамасыз ету үшін қауіпсіздік шаралары қабылданды
