Friday, 2 October 2026 · Almaty

Ғалымдардың қателіктері туралы аздап

Share

Ғалымдардың қателіктері туралы аздап. 1806 жылы Лена өзенінің аңғарынан мұздатылған мамонт табылды. Ішкі мүшелері, бұлшықет массасының бір бөлігі және оң жақ алдыңғы аяғы жоқ болғанымен, бұл хайуанның тұтас денесі еді, оны бірінші болып тапқан жабайы аңдар қатты жарақаттаған екен. Мамонтты тапқан аңшы Шумаков азу тістерін сүйек саудагерлеріне сатты, қалғаны ғалымдарға бұйырды: Михаил Адамс қалдықтарды қазып алып, Санкт-Петербургке жеткізді. Ол мамонттың өте ауыр терісі мен көп жүнін сипаттайды, мұның бәрін қаңқадан бөліп алу керек болды. Кейін Адамс азу тістерін қайта сатып алып үлгерді, бірақ олардың дәл оның экспонатына тиесілі екенін тек болжай алатын еді. Петербургте қаңқаны Кунсткамераға орнатты, жобаны неміс натуралисі Вильгельм Готтлиб Тилезиус фон Тиленау басқарды: ол палеонтолог та, зоолог та емес еді, тек мұражайда көрмеге қойылған піл қаңқасына сүйене алатын. Немістің қателесіп, азу тістерін дұрыс орнатпағаны таңқаларлық емес: оның үлгісінде олар сыртқа қарап тұрды. Ол кезде мамонт азу тістерінің нақты орналасуы әлі анықталмаған еді, бұл түсінікті де, өйткені бұл мамонттың алғаш рет толық қалпына келтірілген қаңқасы болатын. Көп уақыттан кейін ғана ғалымдар мамонттардың азу тістері, мысалы, пілдердікінен өзгеше, дәл ішке қарай бұралғанын анықтады. Сөйтіп 100 жыл!!! алдымен Кунсткамерада, кейін Ғылым академиясының Зоология мұражайында дұрыс жиналмаған мамонт тұрды. Бақытымызға орай, 1899 жылы әділдік қалпына келтірілді, енді Адамс мамонты немесе оны Лена мамонты деп те атайды, әлемге азу тістерін дұрыс бұрышпен қаратып тұр.

Report a translation error

Read more

«Жол шетіндегі пикник» финалында Алтын шардың алдында: «Бәріне бақыт, тегін, ешкім ренжіп кетпесін!» деген сөз естіледі. Ешкімді ренжітпеуге уәде бермеймін, бірақ дайджест рубрикасы шынымен де тегін беріледі

«Жол шетіндегі пикник» финалында Алтын шардың алдында: «Бәріне бақыт, тегін, ешкім ренжіп кетпесін!» деген сөз естіледі. Ешкімді ренжітпеуге уәде бермеймін, бірақ дайджест рубрикасы шынымен де тегін беріледі

Стругацкийлердің «Жол шетіндегі пикнигінің» финалында Алтын шардың алдында: «Бәріне бақыт, тегін, ешкім ренжіп кетпесін!» деген сөз естіледі. Ешкімді ренжітпеуге уәде бермеймін, бірақ дайджест рубрикасы шынымен де тегін беріледі. Сонымен, қыркүйектегі арнаның басты жаңалықтары. Археология және адамның шығу тегі 🧑🏻‍🔬 Өзбекстандағы Оби-Рахмат үңгірінен жасы 80 мың жыл садақ оғының ұштары табылды,

By Alexandr Radayev