Голливуд кинолардағы «Рамаяна», «Кішкентай ханшайымнан» Нитеш Тивари фильміне дейін

Голливуд киносының «Рамаянаны», яғни Валмикиге жатқызылатын көне үнді санскрит эпосын қалай пайдаланатыны туралы материал оқыдым. Эпос Рама ханзаданың жер аударылуы, оның әйелі Ситаның Равана деменің қолынан ұрлануы және құтқарылуы жайлы баяндайды. Оңтүстік Азияда бұл сюжетті ғасырлар бойы драмада, көлеңке театрында, комикстерде және телесериалдарда қайталап айтып келеді.

Голливуд эпосты сирек тікелей қайталайды, көбіне оның жер аудару мен айырылысу тақырыптарын алады. Альфонсо Куароннің 1995 жылғы «Кішкентай ханшайым» фильмінде кейіпкер Сара Крю «Рамаянаны» өзі айтып береді, ал оның шатыр бөлмесінің еденіндегі бор шеңбері эпоста Ситаның төңірегіне сызылатын қорғаныс шеңберін қайталайды. «Қара пантерада» джабари тайпасының көсемі М'Баку «Ханумандарға дәріптеу болсын!» деп дауыстайды. Хануман эпоста маймылдар әскерінің басшысы және Раманың берік одақтасы болады.

Дэнни Бойлдың «Трущобадағы миллионер» фильмінде эпос басқа мазмұнда көрінеді. Фильмнің кейіпкері, мұсылман Джамал 1992 жылғы 6 желтоқсанда Айодхьядағы Бабри мешіті бұзылғаннан кейінгі қырғынды еске алады және садақ пен жебе ұстаған, Рама киімін киген баланы көреді. Мешітті үнді ұлтшылдары қиратты, олар Раманы тарихи тұлға санайды және мешіт оның туған жерінде тұрған деп сенеді.

2026 жылдың қарашасында Нитеш Тивари режиссерлік еткен үнді «Рамаяна» фильмінің ағылшын нұсқасы Америка прокатына шығады. Оның ұраны «Біздің шындық, біздің тарих» деп естіледі. Мұндай ұсыну эпосты баяндаудың жалғыз дұрыс нұсқасы бар деген ұлтшылдық идеяны көрсетеді, ал шын мәнінде «Рамаянаның» ешқашан бір канондық нұсқасы болған емес