Флоренциядағы этрусктердің «Шешен» мүсініндегі қара патина әдейі жасалғаны анықталды
«Шешен» (Arringatore) қола мүсіні қолын жоғары көтерген, тога киген этруск ер адамын бейнелейді. Ол 1567 жылы Перуджа маңындағы Пила деген жерден табылған, қазір Флоренцияда сақталады. Сол кезеңнің хабарлауынша, табылған сәтте мүсін жасыл түсті болған. Кейін оның қараңғы беті мыстың табиғи коррозиясы нәтижесінде пайда болған деп есептелді.
Алайда қазір реставраторлар мүсіннен кейінгі қоңыр жабындарды алып тастады, ал олардың астынан бетінде, шашында, киімінде және қолында тегіс, қараға жуық учаскелер табылды. Зерттеушілер осы қара қабаттың 15 сынамасын микроскопия, рентген әдістері және спектроскопия көмегімен зерттеді, және көптеген сынамада мыс оксиді, қара тенорит, мыстың тағы бір оксиді болып табылатын қызыл куприт қабатының үстінде жатқаны анықталды.
Авторлардың болжамынша, бұл патинаны шамамен 2200 жыл бұрын қоланы қыздыру арқылы әдейі жасаған. Қыздырудың өзіндік әдісін зерттеушілер қалпына келтіре алмады. Яғни біз бастапқыда жасанды түрде қартайтылған көне заттың алдында тұрмыз
