Екінші мыңжылдықтың басындағы алғашқы гранаталар және олардың атауының шығу нұсқалары
АНАРМЕН ТАМАҚТАНЫҢЫЗДАР.
Кеше Израильде электр станциясының жұмысшысы тапқан крестшілер заманындағы граната алып хурмаға ұқсайды (https://telegram.me/captainpaleo/85). Енді ойлана беріңіз, неге дәл анар деп аталған?
Айтып берейін. Гранаттар екінші мыңжылдықтың басында-ақ әскери қолданысқа белсенді түсті. Оларды мылтық дәрі пайда болғанға дейін ойлап тапқан. Және олар дәл осы жарылғыш ағаштың «тас жемісіне» ұқсайтын. Алғашқы гранаталар сөндірілмеген әкпен толтырылған саз құмыралар еді, жарылғанда әк шашырап, көбіктеніп, түтіндеп, жау жауынгерлерін жарақаттайтын.
Гранаталарды саздан, шыныдан, қабықтан, картоннан және құлаған кезде жақсылап сынатын басқа да материалдардан жасаған. Араб әлемінде әктің орнына гранаталарды өзге күйдіретін әрі улы химиялық заттармен толтырған. Уақыт өте келе әскери шеберлер сыртын тікенектермен қаптаған жарықшақты гранаталар жасай бастады, олардың толтырғышы жарықшақтарды әлдеқайда алысқа шашыратты.
Граната атауының шығу тегі туралы бірнеше нұсқа бар: бірі Гренада аралымен байланысты, екіншісі гранаталар пішіні жағынан ұқсайтын сол аттас жемістен шыққан дейді. Рабле оларды мигрень деп атайды, француздың Mille graines сөзінен, ол бір мезгілде бас ауруын да, анар жемісін де білдіреді.
Иә, сіз міндетті түрде еске алған гренадерлер, яғни гранатаны лақтырушылар, дәл осылар. Бірақ әскердің бұл түрі мен гранаталардың неғұрлым заманауи қолданысы туралы кейінірек айтып беремін.
