Франциск Ассизскийдің қасқырмен келісімі және жамандықпен келісімдер жасаудың орыс дәстүрі
Франциск Ассизскийде қаһарлы қасқырмен келісімшарт жасасқаны туралы әңгіме бар. Франциск қасқырдың тек жануарларға ғана емес, Құдайдың бейнесін бойына сақтаған адамдарға да қол сұғатынына наразы болды. Сонда ортағасырлық әулие қасқырға келісім ұсынды: көрші қалашықтың тұрғындары қасқырдың қол сұғылмауы үшін оған азық-түлік пен тыныштық уәде етті. Келісім орындалды, қасқыр өз ажалынан өлгенге дейін жалғасты.
Орыс ортағасырлық дәстүрінде жақсылық күштерімен келісім жасасудың мұндай мысалдары жоқ. Тобоссолық Дульсинеяға қызмет ету жоқ, рыцарьлыққа бағыштау жоқ, мөрлердің киелі шұғыласы жоқ, тек аю мен мұжықтың келісімі бар, тек адам мен адам немесе адам мен зұлымдық арасындағы қатынастар ғана бар, екі жағдайда да теріс реңкке ие. Мұндай келісімнің шешімінде не зұлым күштерді алдау, не өкіну жатуы мүмкін, өйткені шайтанмен жасалған уағдаға адалдық күнә болар еді.
Орыс дәстүрі терең әрі жасырын сиқырлы негіздердің билігіндегі пұтқа табынушы Рим әдет-ғұрпына ұқсайды. Ал ол маған еуропалықтан гөрі көбірек ұнайды.
