Марина Цветаева 1919 жылғы тамыздағы өлеңінде жүз жылдан кейін туатын оқырманға жүгінеді
Саған — жүз жылдан кейін.
Саған, туар шағың бар жүз жыл өткен соң,
Мен тыныс алып болған кезде, –
Терең түпкірден – өлімге кесілгендей,
Өз қолыммен жазып отырмын:
– Досым! мені іздеме! Сән бөлек!
Қарттардың өзі мені есіне алмайды.
– Ауызбен жетпейді! – Лета суының арғы бетіне
Екі қолымды соза беремін.
Көздеріңді екі алау секілді көремін,
Маған, көрге – тозаққа – лапылдап тұрған, –
Қол қозғалтпайтынды көріп тұрған көздер,
Жүз жыл бұрын өлген адамды.
Қолымда – бір уыс шаңдай-ақ нәрсе –
Менің өлеңдерім! – көремін: желде тұрып
Мен туған үйді іздейсің – немесе
Мен өлетін үйді.
Қарсы кездескен әйелдерге – ол тірілерге, бақыттыларға, –
Қалай қарағаныңа мақтанамын да, сөздеріңді ілемін:
– Өзін-өзі атаған алаяқтар тобы! Бәрің өліксіңдер!
Тек сол жалғыз тірі!
Мен оған ерікті әскердей қызмет еттім!
Барлық құпиясын білдім, жүзіктерінің бар қорын!
Өліктерді тонаушылар! Бұл жүзіктер
Одан ұрланған!
О, менің жүз жүзігім! Тамырымды тартып барады,
Тұңғыш рет өкінемін,
Оларды көп рет қиыс-қиыс ұстатқаныма, –
Сені күтіп жете алмадым!
Тағы бір өкініштісі, бүгінгі кешке
Батып бара жатқан күннің ізімен
Ұзақ жүрдім, – ал сенімен
Кездесуге – жүз жылдан кейін.
Бәс тігемін, сен қарғыс жолдайсың
Менің достарыма, қабірдің қараңғысына:
– Бәрі мақтады! Қызғылт көйлекті
Ешкім сыйламады!
Кім бұдан бейғұрлау болды?! – Жоқ, мен пайдакүнемін!
Өлтірмесең, – пайдакүнемдігімді жасырудың керегі жоқ,
Мен бәрінен хат сұрап алдым,
Түнде сүйейін деп.
Айтайын ба? – Айтамын! Жоқтық – шартты нәрсе.
Сен қазір маған – құмарлығы ең күшті қонақсың,
Сөйтіп сен бүкіл ғашықтардың інжуіне бас тартасың
Сол біреудің – сүйектердің – атынан.
Марина Цветаева, 1919 жылғы тамыз
Жолма-жол аударма
