Камилла Клодельдің «Жетілген шақ» мүсіні және оның Роденмен ажырасуы

Камилла Клодельдің 1899 жылғы «Жетілген шақ» мүсіні. Екінші суретте осы туындының 1894 жылғы алғашқы нұсқасы берілген.

Суретшінің ағасы Поль Клодель бұл туындыны былай сипаттаған: «Менің әпкем Камилла, жалынып, қорланып тізерлеп отыр, бұл тамаша, бұл паң әйелден дәл қазір, көз алдыңызда не жұлып алынып жатқанын білесіз бе? Бұл оның жаны. Бұл бір мезгілде жан да, данышпандық та, ақыл да, сұлулық та, өмір де».

Бұл мүсіннің пайда болуы Камилланың өміріндегі ең қайғылы беттермен байланысты: Роденмен арасы үзілгеннен кейін, дәлірек айтсақ, Роден оны тастап кеткеннен кейін, оның бойында тұқым қуалайтын жан дертінің қатты белгілері көрінді. Бұл азапты күйлерден, маниялардан, күйзеліс сәттерінен көрінді, дәл сол кезде ол өзінің көптеген туындыларын қиратты, оларды Роден ұрлап кетпек деген меңдеген ойдың қармауында болды.

Роденнің махаббат өмірі дауылды болды, ал Камилла жалғыздықтың, азаптың және ессіздіктің әлеміне енді: өзінің мүсін тобының кейіпкеріндей, тізерлеп, әлсіреп, жалаңаш күйінде, басқа әйел жетектеп бара жатқан ер адамды тоқтатуға бекер тырысады.

Өте күшті туынды. Кейбір сыншылар оны Камилла Клодельдің тіпті Роденнен де ұлы данышпан болуы мүмкін екенінің дәлелі деп атайды