Гутерриштің тозақ қақпасы туралы метафорасы және оның антик пен христиан дәстүріндегі мағынасы
БҰҰ Бас хатшысының адамзат тозақ қақпасын ашты деген сөздері назар аудартты: «Біздің назарымыз осында климат мәселелерінің шешіміне бағытталған, міндетіміз шұғыл. Адамзат тозақ қақпасын ашты. Қорқынышты ыстықтың салдары да қорқынышты. Өрттер дүрілдеп жатыр. Климат өзгерісімен күрес мәселенің ауқымымен салыстырғанда өңін жоғалтады».
Антониу Гутерриштің метафорасын және оның шын мәнінде не айтқысы келгенін талдап көру қызық емес пе?
Тозақ қақпасы ашылды да, одан жерге жындар мен тозақ отының ыстығы төгілді дей ме? Онда ол тозақты Тартар немесе Аид деген ұғыммен бірдей түсінеді деген сөз, ал олардың есіктері екі жақты қозғалысты меңзейді: көктемде солардан шығатын Персефонаны және Аид патшалығынан кетіп бара жатқан Одиссейді еске алайық.
Тозақ қақпасы христиан ұғымында алғаш рет Матайдың Інжілінде аталады: «Мен саған айтамын: сен — Петрсің, және осы тастың үстіне Мен Өз Шіркеуімді тұрғызамын, тозақ қақпасы оны жеңе алмайды». Иоанн Дамаскин Мәсіхтің Кресімен бастапқы күнә жойылды, қайта тірілу сыйланды, тозақ өз олжасынан айырылды және тозақ қақпасы ашылды деп түсіндіреді.
Демек, БҰҰ Бас хатшысының пікірінше, адамзат жалғыз Мәсіхтің қолынан келетін істі істеді ме? Қиын.
Бұл қақпаның өзі не екенін еске түсірейік. Әдетте оны тозаққа апаратын нақты жол деп ойлайды. Көкте Патшалыққа апаратын тар қақпаның қарсысындағы сол кең қақпа. Тозақ қақпасынан кіру әлдеқайда оңай, адамзаттың басым бөлігі соған тартылады. Мүмкін, оның ашылуы деген осы шығар, яғни адамзат тозақ қақпасын жай ашып қана қоймай, оған кіріп те кеткен бе?
Тозақ қақпасы өзіне бағынбайтын адамдар қалғанша шіркеуді жеңе алмайды, бірақ қазір әлсіз адамдардың өздері ғана емес, дүние билеушілері де адам баласын күйреуге және арсыздыққа итермелеп жатқанда, тозақ қақпасы БҰҰ туы желбіреген бүкіл кемеге ашылып қойған болар?
Тозақ қақпасын рухани өмірмен жеңуге болады, ал ең ірі халықаралық ұйымның басшысын тозақ қақпасы туралы ойлауға тек климат қана мәжбүрлеп отырса, онда тозақ қақпасы ашылмай, керісінше, өзіне кіріп кеткен адамзаттың артынан жабылып қалмасын деп алаңдайтын кез келген болар