Блез Паскаль «Ойлар» кітабында құмарлықты тежеу арқылы иманға жету жолы туралы
Кем дегенде, ақыл-ойдың өзі сізді сенімге итермелеп тұрғанда, сіз бәрібір сене алмасаңыз, мұндай қабілетсіздіктің себебі сіздің өз құмарлықтарыңызда екенін түсінуге тырысыңыз. Өзіңізді жеңуге тырысыңыз, бірақ Құдайдың бар екенінің дәлелдерін көбейту арқылы емес, құмарлықтарыңызды тежеу арқылы. Сіз сенімге келгіңіз келеді, бірақ жолын білмейсіз, құдайсыздықтан айығуды қалайсыз да, дәрі сұрайсыз: өздеріңіздей тұтқында болып, сосын бар игілігін біртіндеп тігуге салғандардан үйреніңіз; бұл адамдар сіз іздеген жолды тапты, сіз айығуға құштар дертпен ауруынан айықты. Олар бастаған жерден бастаңыз: бәрінде де бұрыннан сенгендей әрекет етіңіз, өзіңізге киелі су себіңіз, месса оқытуды сұраңыз және т. б. Сонда сіз байқамай сенімге толасыз да, ақылдылық жасауды қоясыз.
— Бірақ мен дәл осыдан қорқамын.
— Мұнда қорқатын не бар? Сіз не жоғалтасыз?
Ал мұндай жүріс-тұрыстың қаншалықты дұрыс екенін түсіну үшін мынаны қосамын: ол сізге құмарлықтарыңызды, яғни сенімге барар жолдағы сүрінетін тастарды тежеуге көмектеседі.
Осы пайымның соңы. — Сонымен, осындай таңдау жасап, сіз неге тәvекел етесіз? Сіз адал, опасыздыққа қабілетсіз, кішіпейіл, алғыс білетін, жақсылық жасайтын, бетіңе қарамайтын, шын жүректен достық жасай алатын адам боласыз. Иә, әрине, сізге төмен рахаттар — даңқ, нәпсіқұмарлық — тыйым салынады, бірақ соның орнына ештеңе алмайсыз ба? Айтамын сізге, осы өмірдің өзінде көп utасыз, ал таңдаған жолмен жүрген сайын ұтысыңыз күмәнсіз бола түседі, ал күмәнсіз әрі шексіз нәрсеге тігіп, ештеңеден айырылмай тұрып, оған қарсы тіккеніңіз барған сайын елеусіз бола береді.
Блез Паскаль, «Ойлар»