XVII ғасырдағы голландиялық балалар портреттеріндегі поляк киімі, Болдан Нетшерге дейін
Біздің алдымызда ұлттық киімді шетелдіктердің қабылдауының өте қызықты құбылысы тұр: Польшадағы голланд көпестері балаларына поляк дворяндарының киіміне еліктеп тігілген костюмдер кигізген. Рембрандтың шәкірті, голланд суретшісі Фердинанд Болдың 1656 жылғы бірінші портретінде Данцигтегі голланд көпесінің ұлы бейнеленген. Оның үстіне баланың қолында ерекше стильдік деталь бар: ол ұрыс балғасы, яғни поляк шляхтасының тән аксессуары, оны надзяк деп те атайды. Соғыс кезінде бұл балғаны ерге іліп қоятын, бейбіт жылдары шляхта оны таяқ орнына алып жүретін. Көріп отырғаныңыздай, надзяк дворяндар балаларының, тіпті шетелдіктердің де сыртқы келбетінің атрибуты болған.
Герард тер Борхтың шәкірті, сарай ортасында танымал портретші болған Каспар Нетшер кішкентай портреттерімен белгілі, оларда ол өз модельдерінің киімін мұқият қайта жасаған, поляк костюміндегі баланың екінші портретіндегідей. Портреттегі кейіпкердің кім екені үлкен сұрақ тудырады: оны не Владислав IV мен Цецилия Ренатаның ұлы, 1647 жылы сегіз жасында қайтыс болған князь Сигизмунд Казимир деп санайды. Не болмаса Гаагадағы поляк дипломатының ұлы деп.
XVII ғасырдың поляк костюміндегі модельдерді бейнелейтін өзге де голланд суреттері бар, мысалы Рембрандтта мен Ноортта. Солтүстік Нидерландыда осы кезеңде XVII ғасырдағы поляк костюмдеріне елеулі қызығушылық пен терең білім байқалады. Тіпті Амстердамда жасалған өсиет сияқты қызық құжат та бар: онда ерлі-зайыптылардың ұлына оның портретін, сонымен бірге, көрінгендей, бала кезінде сурет салдырған кезде киген поляк костюмін қалдырып бара жатқаны туралы жазба кездеседі.
Көпестердің поляк сән гардеробын өз отанына әкелгенінен бөлек, түсінетініміз: түгендеу тізімдерінде «поляк» деп сипатталған портреттердің көбі Голландияға келген поляктарды да бейнелеуі мүмкін, әсіресе дәл XVII ғасырда поляк-голланд және басқа да аралас некелер көбейе түскен, соның ішінде протестантизмді ұстанып, ұлдарын Голландияға оқуға жіберген дворяндардың балаларымен де
