Егер біздің біреуіміз аз не көп мұқтаждық көрсе, ал біз оны білсек, бәрін онымен бөлісеміз

Егер біздің біреуіміз аз не көп мұқтаждық көрсе, ал біз оны білсек, бәрін онымен бөлісеміз. Ешкім ешқашан ешнәрседен зиян шекпесін деп, біз мұны заң санаймыз. Мал-мүлкіміз бойынша бір-бірімізбен теңбіз. Байлық бәрімізге тең үлеспен берілген. Бұл өмірде бәріміз бірдей қадірлімыз, біздерде біреудің жылауына ешкім күлмейді. Біз ұрыны білмейміз; тауда бізге күзет керек емес. Неден қорқуымыз керек? Біздің өңіріміздің тұрғыны тонауға бармайды. Біздің елге еш жақтан тонаушы кірмейді...
Біз, уа, ұлы, жамандауға үйретілмегенбіз. Біз адамдарды кешіреміз, оларға сүйіспеншілікпен барамыз. Егер біреу өз ісін атқара алмаса, одан игі кеңестерімізді жасырмаймыз. Бізде бүлікшілер жоқ, қан төкпейміз. Бүкіл отбасымыз қайғыны бір-бірімен бөліседі, әрбір қуанышта да бір-бірімізге дос боламыз, күміс пен алтынды да қадірлемейміз. Мұнда олар жүрмейді, құмнан артық емес...

Низами Гянджеви, «Ескендір-наме», К. А. Липскеровтың аудармасы бойынша

Низами 1200 жылдардың өте басында Александр Македонскийдің Енисейдің жоғарғы ағысындағы Хирхиз атты молшылық еліне сапарын сипаттайды. Бұл елде Искандар билеушілер де, алтын да керек емес қоғамды кездестіреді.

Иллюстрация: Искандар қытай қағанының қонағы ретінде, 1582 жылғы «Искандар-нама» кітабынан.