Неміс офицерлері мен музей директоры Матес Краснодар және Таганрог мұражайларын тонады
Соғыстағы вандализм туралы әңгіме көбіне қарапайым психологиялық заңдылықтарға тіреледі: қатардағы сарбаздардың тегінің төмендігі, әскери өмірдің ауыртпалығы, өлім қорқынышының тынбауы және соғыс сұмдықтарын көру адамдықтан айырылуға әкеледі деген тұжырымға. Бұл үдеріс әскери иерархияның төменгі сатыларында айқынырақ көрінеді деп жиі айтылады. Бірақ сұмдықтың бәрін білімсіз қатардағылар жасаған жоқ.
Мәселен, Гамбург археология мұражайының директоры профессор Матес Краснодар мұражайын тонап, одан көптеген скиф алтын әшекейлерін өз қолымен ұрлады. Тарихшының, мұражайшының өмірінің басым бөлігінде ұстанған қағидаттарына (ұстанды ма екен?) қарсы шыққаны басқа сыймайды: кеңестік тарих және өнертану факультеттерінің студенттері қатардағы сарбаз болып жүріп, өз өмірлерін қатерге тігіп, неміс қалаларының өрті мен қирандыларынан картиналарды құтқарған жағдайлар белгілі...
Таганрог өлкетану мұражайын гестапо бастығы Краузе мен неміс армиясының үгіт-насихат бөлімінің меңгерушісі Лабберт тонады. Олар коллекцияның бір бөлігін тонаудан жасырмақ болған мұражай сақтаушысы профессор В. М. Базилевичті атып тастады. Картиналарды, мүсіндерді, фарфор мен жиһазды қорғап, мұражайдың басқа қызметкерлері де қаза тапты. Ал неміс офицерлері тонағанын алып кетіп, экспонаттарды фашистік шенеуніктерге үлестіріп берді.
