Константинопольдегі барлық храмдардың ішінде мені ең қатты тамсандырғаны Хора монастыры ансамбліндегі Өрістегі Құтқарушы Христос шіркеуі болды

Константинопольдегі барлық храмдардың ішінде мені ең қатты тамсандырғаны Хора монастыры ансамбліндегі Өрістегі Құтқарушы Христос шіркеуі болды. Қазіргі Стамбулда бұл ең жақсы сақталған византиялық шіркеу, қазіргі ғимарат XI ғасырда, болжам бойынша VI-IX ғғ. тұрғызылған храмның орнына салынған. Храмның әрлеуі көп жағдайда 1948 жылдан бастап мұражайға айналуының арқасында сақталды, ал қалпына келтіру жұмыстарымен Америка византинистика институты айналысты. Қазір шіркеу ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұралар тізіміне енгізілген Стамбулдың тарихи аудандарының бір бөлігі болып табылады. Ең соңғы қалпына келтіру 2013 жылы жүргізілді.

Дәл осы храмнан Константинопольдің қорғаушысы, Құдай Анасының ұлы Одигитрия иконасы соңғы пана тапты, оны осында 1453 жылы қаланы түріктер қоршап тұрған кезде әкелген. Алтыннан және асыл тастардан жасалған сәнді асыл қаптамасы үшін икона түрік тонаушыларының қолынан бөлшектеліп кесілген деп есептеледі.

2020 жылдан бері шығыс христиандығының ең маңызды храмдарының бірінің қабырғаларында қайтадан мешіт жұмыс істейді. Бірақ Ая-София соборындағыдай емес, мозаикалардың басым бөлігі жабылмаған, көруге қолжетімді және шебер қалпына келтіру жұмыстарынан кейін көздің жауын алады.