Friday, 2 October 2026 · Almaty

1258 жылғы 10 ақпан – моңғолдардың Бағдадты алған күні

Share

​​1258 жылғы 10 ақпан – моңғолдардың Бағдадты алған күні. Бұл тарихтағы өте маңызды белес, оның ықпалы бүгінге дейін сезіледі. Бағдад үшін болған шайқас ислам мәдениетінің Алтын ғасырының аяқталуы болды деп саналады. Қанды да жойқын шайқас араб әлемінің зияткерлік орталығының өмір сүруіне нүкте қойды. Көптеген зерттеулердің пайымдауынша, Бағдадтың, оның кітапханаларының, мектептерінің, қоғамдық ғимараттары мен цехтарының жойылуы және ең таңдаулы ғалымдардың, дәрігерлердің, әдебиетшілер мен ұстаздардың қырылуы тудырған психологиялық жарақат ислам ағартушылығының болашақ тағдырына қаза болып тиді. Кейбіреулер ислам дүниесіндегі прогрессивті парадигманың тоқтап, оның орнын консервативтілік пен діни идеяларға тұйықталу басқан себебі дәл Бағдадтың құлауы деп есептейді. Сонымен қатар Аббасилер халифатының басып алынуы өңірдің жалпы экономикалық құлдырауына әкелді: мыңжылдық суару жүйесі қираған соң, адам мен кәсіби мамандардан айырылған өңір оны қалпына келтіре алмады. Қала бірнеше ғасыр бойы қирандыда жатты. Бүгінгі біз білетін Таяу Шығыстың көп бөлігі – Шыңғысханның немересі Хүлегу бастаған моңғолдардың Таяу Шығысқа жорығының нәтижесі. Дегенмен әскери істен хабары аз халиф әл-Мустасим жүз елу мыңдық әскердің басшысына жай ғана бағынса, көшпенділерге қарсы шықпаса, Хүлегу қаланы жоймақ та емес еді. Замандастарының айтуынша, құдіретті моңғол әскерінің құрамында Қытайдан келген жалдамалылар, антиохиялық француздар, армяндар мен Тбилисидің қиратылғаны үшін кек алғысы келген грузиндер де болған.

Report a translation error

Read more

«Жол шетіндегі пикник» финалында Алтын шардың алдында: «Бәріне бақыт, тегін, ешкім ренжіп кетпесін!» деген сөз естіледі. Ешкімді ренжітпеуге уәде бермеймін, бірақ дайджест рубрикасы шынымен де тегін беріледі

«Жол шетіндегі пикник» финалында Алтын шардың алдында: «Бәріне бақыт, тегін, ешкім ренжіп кетпесін!» деген сөз естіледі. Ешкімді ренжітпеуге уәде бермеймін, бірақ дайджест рубрикасы шынымен де тегін беріледі

Стругацкийлердің «Жол шетіндегі пикнигінің» финалында Алтын шардың алдында: «Бәріне бақыт, тегін, ешкім ренжіп кетпесін!» деген сөз естіледі. Ешкімді ренжітпеуге уәде бермеймін, бірақ дайджест рубрикасы шынымен де тегін беріледі. Сонымен, қыркүйектегі арнаның басты жаңалықтары. Археология және адамның шығу тегі 🧑🏻‍🔬 Өзбекстандағы Оби-Рахмат үңгірінен жасы 80 мың жыл садақ оғының ұштары табылды,

By Alexandr Radayev