1904 жылғы 16 маусымдағы Мәскеу құйыны, 100-ден астам құрбан және Гиляровский сипаттамасы

1904 жылғы 16 маусымда Мәскеуді қара дауыл басты, сол күнгі желдің күші 25 м/с, яғни Бофорт шкаласы бойынша 12 баллдың 9-ы (немесе боран) деп бағаланады. Сол күні 100-ден астам адам қаза тапты, 800-ден астамы жараланды.

Гиляровский апатты былай сипаттаған: аспан сарғайып, қола түсті бұлттар үйіріліп келді, майда жаңбыр ірі бұршаққа ауысты, бұлттар қарайып, қоңырау мұнараларына тиіп өтті. Орнаған қараңғылық кенет сұмдық сары түске ауысты. Дауыл соқты да, күн суытып кетті. Сокольникидің үстіне қара бұлт төнді: ол төменнен өсіп келе жатты, ал үстінен оған дәл сондай тағы бір бұлт түсіп тұрды. Бәрі кенет айналып кетті … найзағай сызықтарының арасында сары оттар жарқылдап, ортасында қызыл-сары от бағаны шыр айналды. Бір минуттан кейін бұл сұмдық құлақ тұндырып өте шықты да, жолындағының бәрін қиратты. Төбелер, тақтайлар ұшып жүрді, қоңыраулар сарнады; айқыштар мен күмбездер жұлынды, ағаштар тамырымен қопарылды; үлкен Анненгоф тоғайы қырып тасталғандай болды; жүз жылдық ағаштар не жарылды, не тамырымен аударылды. Кадет корпусының алып ғимараты мен Фельдшерлер мектебі қирады.

Жиырма шақырымдық күркіреген бұлт оңтүстік-шығыстан тура солтүстікке қарай өтіп, қаланың орталығына дерлік тиген жоқ.