> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://theparnassian.com/kk/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# Пушкин мұражайы бүгін коллекцияға жаңа сатып алынған дүниені көрсетті: бегемот аталығының тісінен жасалған ежелгі мысырлық сиқырлы таяқ
- URL: https://theparnassian.com/kk/pushkinskii-muzei-segodnia-pokazal-novoe-priobretenie-v-kollektsiiu-drevneegipetskii-magicheskii-zhezl-iz-zuba-samtsa-gippopotama/
- Published: 2025-07-07T20:28:05.000Z
- Updated: 2026-10-01T06:13:51.000Z
- Author: Alexandr Radayev
- Tags: Археология, Мәскеу, Мұражайлар

Таяқ сынған, сондықтан онда сиқырлы күштен із қалмаған.

Бұл мұражай жинағындағы осындай үшінші зат, қалған екеуі орыс египтологы Владимир Семенович Голенищевтің коллекциясынан. Сатып алынғаны австралиялық хирург Харли Бэкстердің коллекциясынан.

Таяққа жабайы жануарлар мен тылсым рәміздердің бедерлі бейнелері салынған: қасиетті орында тұрған кобра, аяқтары бар күн шеңбері, дұға қалпындағы павиан, мүйіздерінің арасында күн шеңбері бар киелі бұқа, ғибадатхана төбесіндегі арыстан, маймыл, са ілмегі мен хэру күн шеңбері, лотос бүршігі бар сабақ, бақа, уджат көзі.

Дүниежүзінде сақталған сиқырлы таяқтар онша көп емес, дегенмен Ежелгі Мысырда бұл емшілікте әжептәуір кең таралған атрибут болған: таяқ арқылы денеден дерт қуылып, төсек пен тұрғынжайдың айналасына қорғаныс сызығы сызылған. Мұндай таяқтардың көбі Ніл алқабындағы ең қауіпті жануарлар саналатын бегемоттардың азу тістерінен жасалған.

> Таяқтардың көпшілігі текті әміршілердің қабірлерінен табылған. Мысалы, Фивідегі (қазіргі Луксор) Ніл өзенінің батыс жағалауында ІІ Рамсестің еске алу ғибадатханасын қазу кезінде табылған аты-жөні белгісіз қабірде жерлеу мүкәммалының арасынан ағаш жәшік шықты. Онда сиқырлы және медициналық мәтіндері бар папирус орамдары, әйелдердің ағаш мүсіншелері, азық-түлік құрбандықтарының үлгілері, балауыз фигуралар, қола кобра-урей және сүйектен жасалған төрт сиқырлы таяқ сақталған. Бұл заттардың бәрі, ықтимал, қандай да бір абыз, сиқыршы немесе емші (мысырша сау) дуа оқыған кезде пайдаланылған.

> Кейде таяқтардан са хэру «күннің қорғанысы» деген жазу кездеседі, яғни бүкіл күнге арналған қорғаныс. Бұл атау көзге көрінетін және көрінбейтін қауіптерден, ең алдымен ұйқы кезінде у жануарлардың шағуынан сақтауға арналған апотропей заттардың қызметін көрсетеді.

Таяқтармен сиқырлы шеңбер сызған, соның салдарынан олардың домалақ ұштары уақыт өте келе тозып қалған. «Қарайғы аймақта» мекендейтін жын-шайтандарды үркіту, аурулар мен кенеттен келетін өлімнен қорғау үшін таяқтарды төсекке немесе оның жанына қоюы мүмкін болған. Бұл жағынан ең осал жандар ауыр науқастар, жүкті әйелдер мен босанушылар, сондай-ақ балалар, әсіресе жаңа туған нәрестелер еді. Қабірлерде таяқтар марқұм үшін «қауіпсіздік аймағын» қамтамасыз еткен  
.

![](https://theparnassian.com/content/images/2026/09/photo_17163@07-07-2025_23-28-05.jpg)