> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://theparnassian.com/kk/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# 1968 жылы Абу-Симбелдегі Нефертари ғибадатханасының алдында, Кис Шерердің фотосы
- URL: https://theparnassian.com/kk/pered-khramom-nefertari-v-abu-simbel-v-1968-godu-foto-kisa-sherera/
- Published: 2025-03-17T08:06:44.000Z
- Updated: 2026-10-01T06:15:07.000Z
- Author: Alexandr Radayev
- Tags: Археология, Мұрағат, Шығыс, География, Мұра

Біздің күндерде ІІ Рамсестің бірінші әйелі Нефертаридің жартасқа қашалған ғибадатханасының алдында Ніл жағасы емес, шөл жатыр. Бұл қалай болды? Соны анықтап көрейік.

Ғибадатхана б.з.б. XIII ғасырдың ортасында хеттерді жеңгеннен кейін салынып, Хатхор құдайына арналған. Мысыр өркениеті құлдырау ғасырларында ғибадатхана құммен көміліп қалды, соның арқасында ол осынша жақсы сақталды. Оны тек XIX ғасырда ғана қазып алды. Ал XX ғасырдың ортасында КСРО Мысыр үшін Асуан СЭС-ін салған кезде, оның қабырғаларына да, көрші ғимараттардың қабырғаларына да Ніл суы жақындай бастады. Бұл 3000 жылдық ғимараттардың өмір сүруіне қауіп төндірді.

Кеңес мамандары су басатын ғибадатханаларды құтқару жоспарын әзірлеп, іске асыра алды: олар тарихи ескерткіштерді зор шеберлікпен жаңа орынға жай ғана көшірді, ғибадатханалар қазір де сол жерде тұр

![](https://theparnassian.com/content/images/2026/09/photo_15696@17-03-2025_11-06-44.jpg)