> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://theparnassian.com/kk/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# Тарихшы Холмогоровтың Кенесары хан басы мен қазақ латын әліпбиін байланыстыруы туралы
- URL: https://theparnassian.com/kk/kholmogorov-nelepo-uviazal-peredachu-golovy-kenesary-khana-kazakhstanu-s-perekhodom-kazakhskoi-pismennosti-na-latinitsu/
- Published: 2017-04-13T10:14:04.000Z
- Updated: 2026-10-02T18:58:59.000Z
- Author: Alexandr Radayev
- Tags: Мұражайлар, Бақылаулар, Мұра, Қоғам, Тұлғалар

Холмогоров Кенесары ханның басын Қазақстанға қайтаруды қазақ жазуының латын әліпбиіне көшуімен сорақы түрде байланыстырды. Басты әлі бермеген ғой, демек қазақтардың кириллицамен қоштасуына жауап ретінде олар үшін дерлік киелі саналатын нысанды беруге мораторий жариялауға болады дейді. Екі үдеректің арасында қандай байланыс бар екені тарихшы ретінде маған мүлде түсініксіз. Жай ғана популизм, оның өзі тағы да жағымсыздыққа ұрындырады. Ел өзінің түсінігі мен шенеуніктерінің деңгейіне қарай ішкі мәселелерін шешіп, ұлттық тілге латын әліпбиін ұсынып отыр, ал мұның жоғары деңгейде келісілген, өзге істерге тәуелсіз мәдени құндылықтарды осы елге беру мәселелеріне қандай қатысы бар?

Үш жүздің де соңғы ханы Кенесарының басы ХХ ғасырдың басынан бері Ресейдің мұражай қорларында, бір қоймадан екіншісіне ауысып сақталып келеді деп болжанады. Ресей үшін бұл зат құнды болса, тек мұражайлық сақтау бірлігі ретінде ғана құнды, ал үш жүздің де соңғы ханының басын қайтару Қазақстан үшін қаншалықты маңызды екені белгілі. Тәуелсіз мемлекеттің қандай да бір ішкі істеріне сылтау етіп бас сүйекті қайтармау туралы ұсыныстың өзі жиіркенішті коммуналдық риторика: балаларыңыз бізбен сәлемдеспейді, сондықтан біз сіздің терезеңіздің астында темекі тартамыз. Адамдарда осыншама ұрысқақтық қайдан пайда болады? Менің ойымша, мұндай әңгіме түрткілей беретін өкпе-назбен және соның салдарынан түрік қызанағын сатуға тыйым салумен, түрік еркектерімен жатуға тыйым салумен өрбіген әңгімеден де нашар.